BiebBlog

Vlissingen

Bibliotheekmedewerkers
aan het woord

19 mei 2011 @ 08:46 door | Geen reacties

Jaren van voortuitgang

elektriciteit“Het komende decennium zal er meer veranderen dan in de afgelopen vijftig jaar!” Dat is de stellige overtuiging van Deloitte-topman Roger Dassen (46). “Duizelingwekkende jaren: een nieuwe tijd. Alles wordt automatisch en er lijkt maar één ding belangrijk: snel, sneller, snelst.”

Ik citeer hier nu echter geen criticus over de afgelopen jaren, maar pluk uit het commentaar uit de special van Andere Tijden, het wekelijkse geschiedenisprogramma op Nederland 2, de co-productie van NTR en VPRO. Afgelopen zondag was een extra lange uitzending over het eerste decennium, waarvan bewegende beelden beschikbaar zijn: de jaren ’10 van de vorige eeuw. Honderd jaar geleden werd de tijd en alle supersnelle veranderingen daarin, blijkbaar als even schokkend ervaren als tegenwoordig.

Veel handenarbeid
Honderd jaar geleden werd begonnen met heel het land te voorzien van elektriciteit. Aangespoord door de komst van nieuwe producten is er in de huishoudens en fabrieken grote vraag naar stroom.
Die vernieuwing ging, zo tonen de zwart-wit beelden, overigens gelijk op met nog heel veel handenarbeid. Bijvoorbeeld het fragment dat een groot aantal jonge mannen laat zien, die de elektriciteitskabels van een grote katrol trekken en deze vervolgens plaatsen in een tevoren gegraven geul, die dwars door rivieren, bossen en weilanden loopt. Menselijke spierkracht zorgt ervoor dat ook de kleine plaatsen in Nederland aangesloten worden op het elektriciteitsnetwerk.

Drempel van de moderniteit
Het grote wonder van de gloeilamp kwam voort uit inzet van de nieuwste soort machines, maar ook door duizenden slanke en vaardige handen van meisjes, die de gloeidraden kundig wisten te bevestigen. Deze samenwerking tussen machines en handwerk geeft een goed beeld van waar Nederland toen stond: op de drempel van de moderniteit.

De uitzending laat mooi zien hoe Nederland in een tiental jaren verandert in een moderne samenleving. Op de website van het programma wordt dit nog uitgebreid toegelicht. Door de treinen en scheepvaart bloeit de metaalindustrie ook op in gebieden, waar geen delfstoffen te vinden zijn. De hondenkar verdwijnt uit het straatbeeld om plaats te maken voor snelle fietsen en druk autoverkeer. Steden raakten overvol, maar er werd begonnen met het ruimen van krotten. Een complete rage ontstond toen de eerste vliegtuigen naar Nederland kwamen.

Wanneer we alle vernieuwingen van honderd jaar geleden op een rijtje zetten, dan is misschien wel hard te maken dat er in dat decennium in Nederland meer veranderde, dan in de vijftig jaar daarvoor. En lang niet iedereen was daar blij mee. Zo ging men meer en meer hangen aan regionale tradities. Kortom: er moest voorzichtig worden omgesprongen met “al die vooruitstrevendheid”.

Vindt u ook dat ontwikkelingen veel te snel gaan? Dan weet u dat dit dus van alle tijden is.

Auteur

Rubrieken Algemeen

Trefwoorden

Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

coded with care by codetikkers.nl, ontwerp IDA